5.17.2011

PIA News Service - Monday, May 16, 2011

Two top fruit companies to invest in Surigao del Sur

by Robert E. Roperos

BUTUAN CITY, May 16 (PIA) – The local economy of Tagbina town in Surigao del Sur is expected to get a boost from investments of two foreign companies that are into banana production.

Tagbina Mayor Donnell Polizon announced this in his text message sent to PIA-Caraga this weekend.

According to Polizon, the town of Tagbina in Surigao del Sur will soon become a banana municipality as investments on a 3,000 hectares banana farm pour in.

Mayor Polizon said Dole Stanfilco is scheduled to start their land preparations this month while Sumitomo Fruits will be doing the same in two months time.

This development is expected to translate into additional jobs not only for the people of Tagbina, but also for people in the province of Surigao del Sur and the entire Caraga Region. Mayor Polizon said that this will be improve the economic condition of the region.

Dole Stanfilco produces and sources bananas and other tropical fruit. It is part of Dole Asia’s operations and is headquartered in Davao City. Stanfilco has over 11,400 hectares planted with bananas and employs approximately 22,000 people, whether directly or through third-parties.

Meanwhile, Sumitomo Fruit Corporation, which is second only to Dole Stanfilco, is a fruit and vegetable importer and distributor whose operations are based in Tokyo. Bananas from the Philippines make up the bulk of its trade.

Sumitomo Fruit Corporation’s 25 percent share of the banana market, in terms of volume of imports, makes it the second biggest player in the business. (PIA-Caraga)


Tagalog News: Pag-aaral laban korapsyon isinagawa

by David M. Suyao

AGUSAN DEL SUR, Mayo 16 (PIA) - Isinagawa kamakailan lang ang dalawang araw na pag-aaral at pagsasanay upang labanan ang korapsyon dito sa Agusan del Sur upang maibalik ang tiwala ng mga tao sa pamahalaan.

Ang pag-aaral ay idinisenyo upang maiwasan ng mga manggagawa sa kapitolyo ang korapsyon. Ito ay dinaluhan ng mga hepe ng lahat ng mga tanggapan ng kapitolyo. Karamihan sa kanila ay may tungkulin na “malapit sa tukso” upang magalaw ang pag-aari ng pamahalaan.

Ayon kay Dr. Ronnie Amorado ng Provincial Road Management Facilities (PRMF), ang layunin ng pagsasanay na ito ay upang maitama at mapangalagaan ang pag-uugali ng tao upang maipundar ang dignidad tungo sa pagbabago ng sistema at ng mapalakas ang partisipasyon ng publiko sa pagpa-unlad ng bayan.

“Ang repormang sinasabi natin ay hindi lamang para sa iisang tao, o maliit ng grupo kung hindi para sa lahat. Dapat, sabay-sabay tayong lahat para maipatupad kung ano man ang ating magandang pananaw para sa ating mga proyekto at sa kinabukasan, dahil lahat tayo ay may pananagutan para sa ating communidad at pamahalaan,” sabi ni Dr. Amorado.

Ang Provincial Road Management Facilities kung saan si Dr. Morado ay nagtatrabaho ay isang proyekto ng pamahalaan na pinopondohan ng pamahalaan ng Australia. Layon nitong magsaayos at mag mentena ng mga daang panlalawigan sa Agusan del Sur. Ayon kay Dr. Morado, isa sa mga nakapaloob sa programa ng PRMF ay ang pagpapaunlad ng kaalaman at kakayahan ng mga taong magsasagawa ng programa ng PRMF kung kaya naisagawa ang naturang pagsasanay at pag-aaral.

“Mahalaga na ang mga magsasagawa ng mga proyekto ng PRMF ay padaanin sa ganitong pagsasanay upang maipatupad ng maayos ang mga proyekto na walang bahid ng korapsyon,” sabi ni Dr. Morado.
(PIA-Agusan del Sur)


Tagalog News: Entrepreneurship training sa Butuan City, ginanap

ni Jerylle Anne Rivera

BUTUAN CITY, Mayo 15 (PIA) – Isang Entrepreneurship at Leadership Skills Training on Youth ang ginanap kamakailan lamang dito sa siyudad upang maisakatuparan at maturuan ang mga kabataan na magkaroon ng kaalaman sa mga maliliit na negosyo upang makatulong sa kani-kanilang pamilya.

Ang nasabing seminar ay pinangunahan ni Engr. Alberto Buca, Hepe ng City Agriculturist at ng kanyang mga kasamahan, na naging mabusisi sa pagbibigay ng mga tips kung paano sismulan ang isang negosyo at paano palalaguin ang mga ito.

Napag-alamang naging masaya at makabuluhan ang nasabing seminar dahil sa aktibong partisipasyon ng mga kabataang dumalo at natutunan ang mga sumusunod: livestock production, rice food production, corn production, swine production, at handicraft making.

Umaasa si Engr. Buca na sa pamamagitan ng programang ito, matulungan ang mga kabataan upang mapaunlad ang pamumuhay ng kanilang pamilya. Ang nasabing programa ay pinatupad upang makatulong sa pang araw-araw na hanapbuhay ng mga Butuanons.

Ang training ay bilang tugon sa programa at mandato ng pambansang pamahalaan na makagawa ng trabaho at nang sa gayon ay maibsan ang paghihirap ng buhay ng mga Pilipino. (PIA-Caraga)


Tagqalog News: Kinatawan ng Butuan, panalo sa pangrehiyong patimpalak ng Department of Agriculture

ni Diamond Year Cupay

BUTUAN CITY, Mayo 16 (PIA) – Matagumpay na napanalunan ng kinatawan ng Siyudad ng Butuan ang isa sa mga kategoriya ng patimpalak na ginawa ng Department of Agriculture. Layon ng kumpetisyon na matugunan ng probinsya ang pangangailangan ng rehiyon sa seguridad sa pagkain.

Ang kumpetisyong "Farmer Fisher Folks" at may temang “Rural Based Organization motion towards Food Security and Self Sufficiency” ay isinagawa sa Provincial Training Center kamakailan lamang.

Ang kumpetisyon ay binubuo ng mga kategoryang Vermi Composting Organic Fertilizer Production (Demo Contest); Chevron Cooking Contest; Kakanin Contest; Handicraft making Contest; Gng. RIC (Rural Improvement Club).

Isa sa mga nagwagi sa nasabing patimpalak ay ang kalahok na galing Barangay Santo Niño, Butuan City sa kategoryang Vermi Composting Organic Fertilizer Production (Demo Contest).

Dahil sa panalong ito, ang nasabing kalahok ang siyang napili ng lungsod na kakatawan sa pambansang kumpetisyon ng 4H (Head, Heart, Hand, Health) ngayong Mayo 17-20, 2011 na paglalahukan ng lahat ng rehiyon sa ating bansa. (PIA-Caraga)


Cebuano News: DOE nagpadayon sa pagpanghatag sa Smart cards 'Pantawid Pasada' Program

SURIGAO CITY, May 16 (PIA) - Ang Malakanyang nag butyag nga ang Department of Energy (DoE) nagapadayon pa gihapon sa pag panghatag sa “Smart cards” ang fuel assistance program sa gobyerno alang sa mga pang publikong sakyanan (PUJ) ug ang para sa drivers and operators nga “ Pantawid Pasada Program”.

Sa radyo interbyu sa estasyon dzRB “Radyo ng Bayan” kagahapong adlawa, Dominggo, Mayo 15, 2011, si Presidential Deputy Spokesperson Abigail Valte namulong nga ang DoE nagapadayon pa sa pag-apod-apod sa Pantawid Pasada cards sukad pa niadtong milabayng semana, sa paglimbasog nga hupayon ang epekto sa pagsaka sa presyo sa gasolina ngadto sa public transport sector.

Si Valte usab mibutyag sa mga petsa sa pag-apod-apod ug ang espisipiko nga mga transport groups nga makadawat sa Smart cards.

Ang unang nakadawat sa ilang Smart cards niadtong Mayo 13 mao kadtong naga-agi sa rota nga Kalentong, Kamagong, Kamuning, Karuhatan, Katarungan, Katipunan, Kawit, Kayamanan-C, Kaybiga, L. Guinto, Lagro, Lardizabal, Lealtad, Libertad, Likaw-Likaw, Litex Market ug Malabon.

Sa Mayo 16 (Lunes), ang mga grupo nga makakuha sa ilang Smart cards mao ang Malabon, Malanday, Malinta, Mambungan, Marcos Avenue, Marikina, MCU, Meycauayan, Molina ug Montalban.

Ang mosunod usab nga makakuha sa ilang cards karong Mayo 17 maglakip sa mga rota nga Monumento, Multinational Village, Munoz, L. Guinto, Murphy, Napindan, Napocor , NIA Village, Navotas, Nichols, North Harbor, Norzagaray POP, Novaliches, Padre Faura, San Andres, Pabahay 2000, Muzon, SJDM, Pabahay ni Erap, Rodriguez Rizal, Batasan, Commonwealth, Pacita Complex San Pedro Laguna, Sucat, ug Paco.

Ang pag-apod-apod sa maong Smart cards pagahimoon didto sa Grandstand sa Camp Crame, Quezon City, magsugod sa alas nuwebe sa buntag ug kini mahuman sa alas singko sa hapon.

Si Valte usab miingon nga kadtong mokuha sa ilang Smart cards una Mayo 31 makaangkon sa pag-pahimulos sa pribilihiyo nga diskwento sa mga linya sa piniling mga gas stations dugang sa karga nga 1,050 fuel assistance sulod sa maong cards.

Si Valte mibutyag usab nga ang skedyul sa pag-apod-apod sa Smart cards alang sa mga tricycle drivers ug operators pagadeterminahon sa Local Government Units (LGUs).

“Yung mga LGU po ang dapat mag-schedule nung sa mga tricycle dahil sila po ang nagpa-facilitate ng franchise nila…so puntahan po natin ang ating mga LGU para po malaman kung kailan ang release ng ating ‘Pantawid Pasada’ cards,” si Valte miingon.

Niadtong April 1, si Pangulong Benigno S. Aquino III mipirma sa Executive Order No. 32 nagmugna sa Public Transport Assistance Program nga gitawag usab nga “Pantawid Pasada” nga nagtinguha sa paghatag ug fuel assistance ngadto sa public transport sector. (Susil Ragas, PIA-Surigao del Norte)


Cebuano News: International AIDS candle light memorial, gisaulog

ni May S. Tabalon

BUTUAN CITY, May 15 - Gipahigayun ang International AIDS Candlelight Memorial miadtong Mayo 13, 2011 sa pagpanguna sa Butuan City Health Office ni Dr.Josephine C. Chua. Kini gepasugdan sa motorcade sa Rizal Park padulong sa Libertad og nagpadayun ang programa sa Luciana Convention Center.

Ang tema sa maong panghitabo mao ang: “Reduce Stigma, Ensure Access, Increase Resources, Promote Involvement”. Getambungan usab kini sa atong Committee Chairman on Health na si Hon. Virgilio G. Nery,Jr. Mrs. Maria Loisa Laya, representative sa AIDS Soceity of the Philippines na gikan pa sa Manila, mga nagkalain laing mga ahensya og sector sa government ug non-government organizations nga aktibo sa padayun nga pagpakuyanap sa impormasyon mahitungod sa pagkasayod sa HIV/AIDS.

Ang nahitabo nga Candle Light timaanon sa padayun nga pagsugpo sa HIV/AIDS pinaagi sa adbokasiya sa matag usa sa nagkalaing laing ahensya isip lamdag sa pagmatutu sa katawhan ug malikayan ang sakit nga HIV/AIDS.




Nanumpa usab ang mga bag-ong napiling mga opisyales sa Butuan City Migrant Advocates, mga opisyales sa Butuan Gay Federation (BUGAFED), og mga opisyales sa mga tag-iya og mga nagadumala sa mga balay kalingawan nga ilang ipadayun ang pagsuporta aron masugpo ang pagkanat sa sakit nga HIV/AIDS.

Aduna usab nahitabo nga showtime og singing contest nga gi-apilan sa mga talentadong mga sumasalmot nga mga Butuanon. dugang niini adunay gihimu nga film showing mahitungod sa AIDS nga gepasundayag sa Butuan City Hall Lobby sa alas dos sa hapon hantod sa alas kuwatro sa hapon (2:00-4:00 pm) og sa Rizal Park alas siyete sa gabii hangtud sa alas nuwebe sa gabii (7:00pm to 9:00pm). (PIO-Butuan/PIA-Caraga)


Cebuano News: Bookkeeping seminar-training, workshop gipahigayon sa city cooperative sa Butuan

ni Gerry G. Gabiana

BUTUAN CITY, May 15 – Gitambungan sa daghang mga napiling Cooperative Secretary og Treasurer uban usab ang mga empleyado sa City Accounting Office sa ipahigayon nga Bookkeeping Seminar-Training and Workshop Opening Ceremonies kagahapong adlawa (May 14) sa mismong buhatan sa City Cooperative niining dakbayan sa Butuan.

Gitambungan usab kining maong gipahigayong mga aktibidades karong adlawa sa atong Halandong Mayor Ferdinand M. Amante, Jr. MD ug ang kasamtangang Provincial Director sa Technical Education and Skills Development Authority (TESDA) Agusan del Norte-Mr. Leo V. Velez.

Tumong ug igong katuyo-an niini ang pagpasabot kung unsa ang insaktong proceso ug pagkat-on sa Bookeeping Works, ug mamintina ang tunhay nga recordings sa mga importanting factual documents ug malikayan ang unnecessary entries sa libro.

Mahinumduman nga niadtong Mayo 6, 2011 mao ang adlaw nga gikatakda arun makaparehistro ug orientasyon sa mga mopartisipar niini nga pagkat-on. Sigun pa sa paghinabi sa hepe nga si Reynaldo Piencinaves sa City Cooperative nga ang maong pagkat-on himo-on sa unom (6) ka Sabado ug Domingo. Dugang pasabot sa maong hepe nga adunay examination sa tanang nagtambong, gika-eskidyul karong umalabot nga Mayo 27, 2011.

Nahibaloan nga ang mupasar sa maong examination mahatagan ug National Competency II (NC II) nga convertible to eligibility isip licensiya usab gikan sa buhatan sa TESDA.
(PIO-Butuan/PIA-Caraga)


Cebuano News: Civil wedding sa Butuan gipangunahan ni Mayor Amante

ni Jovelyn Mejorada Cataluna

BUTUAN CITY, May 15 – Isip timaan sa tim-os nga pagminahalay, usa ka Civil Wedding ang gipahigayon sa buhatan ni Mayor Ferdinand M. Amante, Jr. diin sila Ms. Joy D. Estoquia, 30 anyos ang panu-igon usa ka sales agent lumulupyo sa barangay Libertad dakbayan sa Butuan ug ang mapalad nga binuhat nga nahimo niyang kapikas sa kinabuhi mao si Adelo M. Bantugan, 22 anyos lumulupyo sa Lanuza, Surigao del Sur og usa ka Contract Worker sa Agusan Plywood Corporation (APC).

Malipayon ang bag-ong magti-ayon nga nahatagan ra gayod ug katumanan ang ilang gipangandoy nga kasal human sa pipila ka tuig nila nga relasyon isip managtrato.

Human sa gipahigayong ceremony sa kasal ni Mayor Jun Amante gipirmahan usab niini ang marriage certificate aron pormal na nga matawag nga ligal ang pagpanaghi-usa sa duruha isip bag-ong managtiayon. (PIO-Butuan/PIA-Caraga)


Surigaonon News: Briefing sa eskolaran nan probinsya ipahigayon

SURIGAO CITY, May 16 (PIA) - Ang Eskolaran sa probinsya sa Surigao del Norte mopahigayon na usab ug briefing alang niadtong gustong mamahimong scholar sa probinsya. Ang briefing sa mainland gihimo niadtong Mayo 13, 2011 ala-una sa hapon didto sa Provincial Convetion Center ug sa Mayo 23, 2011 ang sa Siargao Island nga pagahimoon didto sa Dapa, Siargao Island, Surigao del Norte.

Ang maong eskolaran o scholarship grant ubos sa programa sa Probinsya sa Surigao del Norte alang niadtong mga top 1 to 5 honor graduates nga anak sa pobre nga gustong mopadayon pagtungha sa kolehiyo.

Ang mga gikinahanglan i-sumitir sa mga gustong moapil niining maong programa mao ang certification gikan sa school principal nga magpamatood nga anaa siya sa top 5 honor graduates, xerox copy sa latest Annual Income Tax Return sa ginikanan o guardian, good moral character certification, report card (Form 138), NCAE result, P200. Exam fee ug kinahanglan mopasar sa written ug oral interview.

Adunay duha ka mga prayoridad nga mga kurso ang pwedeng pagakuhaon sa mga mamahimong eskolar, unang prayoridad mao ang 4 year Bachelor of Science in Secondary Education (BSE), 4 year Bachelor of Elementary Education (BSEED), ug 4 year Bachelor of Teacher Technical Education (BTE) ug ang ikaduhang prayoridad nga kurso mao ang 4 year Bachelor of Science in Information Technology (BSIT), 4 year Bachelor of Science in Industrial Education (BSIE), 4 year Bachelor of Agricultural Technology (BAT), 4 year Bachelor of Science in Agro-Forestry (BSAF) ug 4 year Bachelor of Science in Agro-Fishery.

Ug ang mga mamahimong eskolar adunay upat ka mga tulughaan nga pwede nilang pilian kini mao ang Surigao State College of Technology (SSCT) main campus, Malimono campus, Del Carmen Siargao Island campus ug Magpayang Mainit campus.

Alang sa dugang impormasyon mahitungod niining maong programa, makigkita lamang kang Ma. Andrea A. Mijares ang Local School Board officer sa probinsya. (Surigao del Norte-Provincial Information Center/PIA-Surigao del Norte)